منوی اصلی

شرح زیارت امین الله؛ « جَوَائِزَ السَّائِلِينَ عِنْدَكَ مُوَفَّرَةٌ وَ عَوَائِدَ الْمَزِيدِ مُتَوَاتِرَةٌ »؛ پاداش درخواست کنندگان از خدا

شرح زیارت امین الله؛ « جَوَائِزَ السَّائِلِينَ عِنْدَكَ مُوَفَّرَةٌ وَ عَوَائِدَ الْمَزِيدِ مُتَوَاتِرَةٌ »؛ پاداش درخواست کنندگان از خدا

 

کرامتهای سرشار به سائلین از خداوند

در این بخش دو قسمت از زیارت با هم توضیح داده می شود . زیرا ظاهرا قسمت دوم تکراریا دنباله قسمت اول است .. زیرا ضمیر الیهم به سائلین برمی گردد .
 با توجه به مطالب در فصل قبل، روشن شد که موجودات تکویناً سائل از خداوند متعال آفریده شده اند و تمامی شئون وجودیه ایشان سؤال و خواندن از اوست . لکن این سؤال هر مقدار آگاهانه تر و دارای خصوصیات دیگر باشد  جواب حق تعالی سریع تر و بهتر و کامل تر خواهد بود و اساساً این نوع سؤال از انسان میسر و متوقع است .

اوصاف سؤال کنندگان از خداوند

خداوند هر چند به مقتضای صفت رحمانیت و رحیمیتش با اظهار کمالات و اعطای نعمتها، پاسخ گوی تکوینی و تشریعی به سؤالات و نیازمندیهای موجودات و انسان می باشد ، لکن چون کمالاتش نامحدود است ، می خواهد با اظهار تقاضای انسان از او کمالات تکوینی و تشریعی دیگری را برای او اظهار نماید .

 همان طور که امامم علی علیه السلام به امام حسن علیه السلام می نویسد:

و اعلم ان الذی بیده خزائن السماوات و الارض قد اذن لک فی الدعاء و تکفل لک بالاجابة و امرک ان تسأله لیعطیک و تسترحمه لیرحمک :  و بدان خداوندی که گنجینه های آسمان و زمین در تحت قدرت او است، به تو اجازه دعا داده است و تضمین کرده است  برایت اجابت را و تو را امر کرده است که از او سؤال کنی تا به تو عطا کند و طلب کنی رحمت را تا بر تو رحمت بفرستد . (1) 

 لکن برای ظهور این عنایتها برای درخواست کنندگان نیز شرایطی لازم است که عبارتند از

 الف - توجه به نیاز

موجودات آگاهی فطری به نیاز وجودی خویش دارند . لکن توجه آگاهانه یا تمام آگاهانه به آن ندارند جز انسان که می تواند به آن توجه و علم به علم پیدا کند . لکن چون علم او نیز محدود است، با تحلیل عقلانی یک توجه اجمالی به نیازش پیدا می کند ولی با یادگیری و پیروی از کسانی ( انبیاء و اولیاء علیهم السلام )  که خداوند تمام نیازمندیها را به آنها تعلیم فرموده است می تواند به طور گسترده آگاهی به نیازها پیدا کند . دعاهای ائمه علیهم السلام بیانگر این حقایق است . همان طور که امام حسین علیه السلام به خداوند عرض می کند :

و اوقفنی علی مراکز اضطراری  :  خدایا !  مرا آگاه کن بر جهات اضطرارم . ( 2)

 ب - داشتن حالت اضطرار و درماندگی

انسان پس از توجه به نیاز خود ، هر مقدار حالت اضطرار و درماندگیش نسبت به رفع نیازمندیش بیشتر شود ، حالت تقاضای واقعیش به درگاه الهی بیشتر می شود و قهراً عنایت خداوند به او بیشتر خواهد شد . چون خداوند متعال می خواهد که بنده اش نسبت به او این گونه باشد .

همان طور که امام سجاد علیه السلام عرض می کند :

اللهم انی اسئلک سؤال من اشتدت فاقته و ضعفت قوته... سؤال من لایجد لفاقته مغیثا و لالضعفه مقویا... غیرک  : خدایا  ! از تو می خواهم ، خواستن کسی که نیازش سخت و تواناییش سست شده است... سؤال کسی که برای نیازمندیش فریادرسی و برای ضعفش توانایی دهنده ای... غیر تو نمی یابد . (3)

و همچنین عرض می کند:

و اسالتک مسئلة الحقیر الذلیل البائس الفقیر الخائف المستجیر... و انا بعد اقل الاقلین و اذل الاذلین و مثل الذرة او دونها : و از تو می خواهم همچون درخواست موجود پست خوار نیازمند بی چیز ترسان پناه گیرنده... و من بعد از تمامی اینها، کمترین کمترها و خوارترین خوارها و مانند ذره (کوچک ترین مورچه یا آنچه در آفتاب از روزنه دیده می شود) بلکه کمتر از آنم . (4)  

 ج - فراگیر بودن درخواست 

انسان در تقاضا و خواستن نباید تنگ نظر بوده و فقط نیازهای خود را از خداوند بخواهد ،  بلکه هر چه دیدگاهش نسبت به برآورد شد ن   نیاز نیازمندان وسیع تر باشد، خود را مستعدتر در پذیرش عنایت الهی کرده و عنایت او را به خویش جاذب تر می کند .

از این جهت بیشتر تقاضاهای اولیای الهی به صورت جمع ذکر شده، چه آنهایی که قرآن ذکر کرده و چه آنهایی که در دعاهای ائمه علیهم السلام آمده است .

به عنوان نمونه امام سجاد علیه السلام پس از تقاضای امور شریفی برای فرزندان خویش به خداوند عرض می کند :

و اعط جمیع المسلمین و المسلمات و المؤمنین و المومنات مثل الذی سالتک لنفسی و لولدی فی عاجل الدنیا و اجل الاخرة انک قریب مجیب سمیع علیم عفو غفور رؤف رحیم  : و عطا کن به تمامی مردان و زنان مسلمان و مؤمن مانند آنچه را که از تو برای خویش و فرزندانم نسبت به امور دنیا و آخرت خواستم . زیرا تو نزدیک، جواب دهنده، شنوا، عالم، عفو کننده، آمرزنده، مهربان، بخشنده، هستی . (5)

 د - توجه به گستردگی کمالات خداوند

توجه به بی نهایت بودن کمالات الهی از طرفی موجب امید و دلگرمی انسان در سؤالش می شود و از طرفی موجب می شود که سؤالش در یک اندازه معینی محدود نشود  .

زیرا به فرموده امام سجاد:

یا من لاتفنی خزائنه المسائل : ای کسی که مسئله ها گنجینه هایش را از بین نمی برد . (6) 

 همچنین توجه به اینکه او در هر حال، هر کسی از او سؤال کند در تنگنا قرار نمی گیرد ، دلگرمی را در سؤال بیشتر می کند .

آن حضرت عرض می کند:

و ان کرمک لایضیق عن سؤال احد  : و همانا کرم تو از سؤال کسی در تنگنا قرار نمی گیرد . (7)

با چنین توجهی همت انسان بالا می رود و به امور فانی، محدود نمی شود .

 چنانچه علی علیه السلام می فرماید:

فلتکن مسألتک فیما یبقی لک جماله و ینفی عنک وباله : پس باید سوالت در آن چیزی باشد که زیباترین برایت باقی می ماند و آثار نامطلوبی برایت نداشته باشد . (8) 

 به فرموده آن حضرت(9) چون کلید خزینه های خودش را در دست انسان قرار داده که با سؤال می تواند آن را باز کند، خواسته است که مطلب و سؤال انسان نسبت به مراتب عالی از امور باقی باشد .

همان طور که اولیای الهی با توجه به حقایق این عالم به خداوند عرض می کردند:

اللهم اجعل رغبتی فی مسئلتی مثل رغبة اولیائک فی مسائلهم : خدایا ! میل مرا در سوالم مانند میل اولیائت در سؤالشان قرار بده . (10) 

بلکه از خداوند جز او را طلب نمی کرده اند .

همان طور که آن حضرت عرض می کند:

فانت یا مولای دون کل مسئول موضع مسألتی :  پس تو ای مولای من ! خواستگاه سوالم هستی نه هر چیز دیگری که سؤال شود . (11)

ظهور کرامتهای سرشار برای سائلین

پس از توجه به شرایط سؤال کننده از خداوند و تحصیل آنها باید توجه داشت که خداوند متعال به اندازه ظرفیت ایشان بر آنها کرامتها و کمالاتش را ظهور می دهد .

همان طور که در حدیث معراج نسبت به اهل آخرت عنایتهایی را ذکر می کند از جمله آنکه می فرماید:

اذا فارق روحه جسده لااسلط علیه ملک الموت و لایلی قبض روحه غیری و لافتحن لروحه ابواب السماء کلها و لارفعن الحجب کلها دونی... و لایکون بینی و بین روحه ستر: تا اینکه وقتی روحش از جسدش مفارقت کند ملک الموت را بر او مسلط نمی گردانم و قبض روح او را غیر من به دست نمی گیرد و حتماً برای روحش تمامی درهای آسمان را باز می کنم و تمامی پرده ها را - برای رسیدن - نزد خودم بالا می زنم... و بین من و او پرده ای نمی باشد .  (12)

البته مقداری از این کرامتها را در فصل بیست و نهم ذکر کردیم .

بنابراین چون خداوند متعال می خواهد که بنده اش او را در تمامی شئون همه کاره بداند، وقتی این گونه بود و از او هر کمالی را سؤال کرد به شرط تحقق بقیه شرایطش، فیض و اجابت و جایزه اش حتمی است .  لکن به واسطه مصالحی مقدر نیست که تمامی خواسته های مادی به انسان مؤمن داده شود .  شاید این انسان از او غفلت پیدا کند و موجب طغیان او شود .  ولی خواسته های معنوی که کمال حقیقی هستند به اندازه ظرفیت درک و تحصیل شرایط دیگر، نزد حق تعالی آماده است  .


 پی نوشت :

1- نهج البلاغه ، نامه 31.

2- اقبال الاعمال : ص 349.

3- صحیفه سجادیه ، دعای 54.

4- همان ، دعای 47.

5- همان ، دعای 25.

6- همان ، دعای 13.

7- همان .

8- نهج البلاغه ، نامه 31.

9 - همان .

10- صحیفه سجادیه : دعای 54.

11- همان ، دعای 28.

12- وافی ، ج 3، قسمت 2، ص 39.

منبع :

سیمای مخبتین (شرح زیارت امین الله)، شیخ محمود تحریری

مطالب مرتبط

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛ « مُشْتَاقَةً إِلَى فَرْحَةِ لِقَائِكَ »؛ مراتب شوق به لقای پروردگار

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛ « مولعة بذکرک و دعائک »؛ آداب دعا کردن

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛ « مولعة بذکرک و دعائک »؛ حقیقت و کیفیت دعا

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛ « مولعه بذکرک و دعائک »؛ اشتیاق به ذکر پروردگار

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛« وَ أَفْئِدَةَ الْعَارِفِينَ مِنْكَ فَازِعَةٌ »؛ نالان بودن دل عارفان از خداوند

 زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله ؛ « وَ حَوَائِجَ خَلْقِكَ عِنْدَكَ مَقْضِيَّةٌ » ؛ برآورده شدن نیاز موجودات

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛« مُحِبَّةً لِصَفْوَةِ أَوْلِيَائِكَ »؛ محبت انبیاء نسبت به ائمه علیهم السلام

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛«عَبْرَةَ مَنْ بَكَى مِنْ خَوْفِكَ مَرْحُومَةٌ»؛ ا قسام و آثارگریه از خوف خداوند

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛ « صَابِرَةً عَلَى نُزُولِ بَلاَئِكَ‏ »؛ مراتب بلا و نتیجه نزول آن

زیارت امین الله

شرح زیارت امین الله؛ « اغْفِرْ لِأَوْلِيَائِنَا »؛ طلب مغفرت برای دوستان خود

افزودن دیدگاه جدید