منوی اصلی

شیوه امام صادق علیه السلام در مناظره؛ پاسخهای کوتاه و مستدل

شیوه امام صادق علیه السلام در مناظره؛ پاسخهای کوتاه و مستدل

یکی از برترین وسائل تبلیغی در زمان امام صادق (علیه السلام)، تشکیل محافل علمی و مناظره است. در مناظره فردی که از پاسخ دادن به سئوال طرف مقابل، عاجز شود در برابر گروهی از مردم به عجز استدلال خود، اعتراف نموده و تسلیم خصم می شود. این مناظرات ترکیبی از بحث های تفسیری، روائی، کلامی و فلسفی بود که به شیوه برهان و جدل منطقی برگزار می شد.
گاهی حضرت با پاسخی کوتاه و مستدل، به سئوالات مختلفی که در طول مناظرات پرسیده می شد، سائل را قانع و مجاب می نمودند. در این قسمت به نمونه هایی از این پرسش و پاسخها اشاره می شود:
ایمان چیست و کفر کدام است؟
ایمان عبارت از تصدیق خداوند سبحان است در آنچه از بنده غایب و پنهان بود از عظمت خدای تعالی; مانند تصدیق آنچه آنرا ببیند و مشاهده کند، و کفر عبارت از انکار ذات خداوند و صفات اوست.
شرک کدام است و شک چگونه است؟
شرک عبارت از پیوستن چیزی به ذات واحد که مثل آن شیء دیگری نیست. و شک عبارت از آن است که کسی به دل اعتقاد به آن چیزی که به او رسیده بنماید.
سعادت کدام است و شقاوت چیست؟
سعادت سبب خیر است که سعید به آن متمسک شود تا او را به سوی نجات برساند، و شقاوت شر است که شقی به آن تمسک می‌کند سپس او را به هلاکت می کشاند و خدای تعالی عالم به همه اینهاست.
حقیقت روح چیست؟ آیا از خون است یا غیر آن؟
از خون است، زیرا صفای رنک و رطوبت و طراوت جسم از خون است، و نیز حسن صورت و کثرت خنده از خون است، و وقتی خون به فرمان خداوند منجمد گردد، روح از بدن بیرون می رود.
آیا اعمال را وزن نمی کنند؟
اعمال جسم نیستند، صفت افعال اند و صفت شیء هم وزن نمی شود، کسی چیزی را وزن می کند که به عدد اشیاء و سبکی و سنگینی آنها آگاه نباشد، اما بر خداوند متعال هیچ چیز مخفی و پوشیده نیست.
میزان یعنی چه؟
میزان عبارت از عدل است.
آیا بجز خداوند تعالی کس دیگری معبود و سزاوار سجود است؟
هر که سجده به امر خدای تعالی نماید، برای خدا سجده کرده و سجده بر حضرت آدم به حکم خداوند قادر بوده است.

منبع:
برخی شیوه های مناظرات امام صادق علیه السلام، سیده فاطمه حسینی میرصفی
 

افزودن دیدگاه جدید