منوی اصلی

فضیلت شب بیست و سوم رمضان (اقبال الاعمال)

فضیلت شب بیست و سوم رمضان (اقبال الاعمال)

الجزء الأول؛ أبواب أحكام شهر رمضان؛ الباب السابع و العشرون فيما نذكره من زيادات و دعوات في الليلة الثالثة و العشرين منه و يومها
جلد اول، باب های احکام ماه رمضان؛ باب بیست و هفتم اعمال و دعاهای وارد شده در روایات در شب و روز بیست و سوم ماه:
و فيها عدة روايات اعلم أن هذه الليلة الثالثة و العشرين من شهر رمضان وردت أخبار صريحة بأنها ليلة القدر على الكشف و البيان‏
احاديث وارده صراحت در اين معنا دارد كه شب بيست و سوّم ماه رمضان، به روشنى و وضوح شب قدر است.
فَمِنْ ذَلِكَ مَا رَوَيْنَاهُ بِإِسْنَادِنَا إِلَى سُفْيَانَ بْنِ السيط [السِّمْطِ] قَالَ‏
از جمله «سفيان بن سمط» مى‌گويد:
قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع أَفْرِدْ لِي لَيْلَةَ الْقَدْرِ قَالَ لَيْلَةُ ثَلَاثٍ وَ عِشْرِينَ‏
به امام صادق -عليه السّلام-عرض كردم: «به صورت مشخص شب قدر را براى من بيان بفرماييد.» فرمود: «شب بيست و سوّم.»
وَ مِنْ ذَلِكَ مَا رَوَيْنَاهُ بِإِسْنَادِنَا إِلَى زُرَارَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ الْوَاحِدِ بْنِ الْمُخْتَارِ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ‏
نيز «عبد الواحد بن مختار انصارى» مى‌گويد
سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنْ لَيْلَةِ الْقَدْرِ فَقَالَ أُخْبِرُكَ وَ اللَّهِ ثُمَّ لَا أُعْمِي عَلَيْكَ هِيَ أَوَّلُ لَيْلَةٍ مِنَ السَّبْعِ الْأَوَاخِرِ
از امام باقر -عليه السّلام-درباره‌ى شب قدر پرسيدم. فرمود: «به خدا سوگند به تو خبر مى‌دهم و از تو پنهان نمى‌دارم. شب قدر، اولين شب از هفت شب آخر ماه رمضان است.»
أقول لعله قد أخبر عن شهر كان تسع و عشرين‏ يوما لأنني ما عرفت أن ليلة أربع و عشرين و هي غير مفردة مما يحتمل أن يكون ليلة القدر و وجدت بعد هذا التأويل في الجزء الثالث من جامع محمد بن الحسن القمي لما روي منه هذا الحديث فقال ما هذا لفظه عن زرارة قال كان ذلك الشهر تسعة و عشرين يوما
شايد مقصود حضرت از ماه رمضان در اين روايت ماهى باشد كه تعداد روزهاى آن  بیست ونه روز است؛ زيرا احتمال اين‌كه شب بيست و چهارم كه زوج است، شب قدر باشد، منتفى است. اتفاقا بعد از توجيهى كه ذكر كرديم در جزء سوّم كتاب «جامع محمّد بن حسن قمى» در ذيل اين حديث ديدم كه «زراره» گفت: «مقصود از اين ماه، ماه  بیست و نه روزه است.»
وَ مِنْ ذَلِكَ بِإِسْنَادِنَا إِلَى ضَمْرَةَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ ص يَقُولُ‏
در هر حال، در روايت ديگر از پيامبر اكرم-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم-آمده است:
لَيْلَةُ الْقَدْرِ [ليلة] ثَلَاثٌ وَ عِشْرُونَ‏
«شب قدر، شب بيست و سوّم ماه رمضان است.»
وَ مِنْ ذَلِكَ مَا رَوَيْنَاهُ بِإِسْنَادِنَا أَيْضاً إِلَى حَمَّادِ بْنِ عِيسَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع يَقُولُ‏
نيز در حديث ديگر امام باقر-عليه السّلام- فرمود:
إِنَّ الْجُهَنِيَّ أَتَى رَسُولَ اللَّهِ ص فَقَالَ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي إِبِلًا وَ غَنَماً وَ غِلْمَةً فَأُحِبُّ أَنْ تَأْمُرَنِي بِلَيْلَةٍ أَدْخُلُ فِيهَا فَأَشْهَدُ الصَّلَاةَ وَ ذَلِكَ فِي شَهْرِ رَمَضَانَ 
شخصى به نام «جهنّى» به خدمت رسول خدا-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم-رسيد و خطاب به ايشان عرض كرد: من شتران و گوسفندان و غلام‌هايى دارم [و نمى‌توانم به شهر «مدينه» بيايم و در نماز شما شركت كنم]، لذا دوست دارم يك شب از ماه رمضان را معيّن بفرماييد كه در آن شب در نماز شما حاضر شوم. 
فَدَعَاهُ رَسُولُ اللَّهِ ص فَسَارَّهُ فِي أُذُنِهِ قَالَ فَكَانَ الْجُهَنِيُّ إِذَا كَانَتْ لَيْلَةُ ثَلَاثٍ وَ عِشْرِينَ دَخَلَ بِإِبِلِهِ وَ غَنَمِهِ وَ أَهْلِهِ وَ وُلْدِهِ وَ غِلْمَتِهِ
رسول خدا-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم- او را به نزديك خود فراخواند و در گوش او چيزى گفت. از آن پس، وقتى شب بيست و سوّم ماه رمضان فرامى‌رسيد، «جهنّى» ، شتران و گوسفندان و خانواده و فرزندان و غلام‌هاى خود را وارد «مدينه» مى‌كرد 
فَكَانَ تِلْكَ اللَّيْلَةَ لَيْلَةَ ثَلَاثٍ وَ عِشْرِينَ بِالْمَدِينَةِ فَإِذَا أَصْبَحَ خَرَجَ بِأَهْلِهِ وَ غَنَمِهِ وَ إِبِلِهِ إِلَى مَكَانِهِ‏
و آن شب را در شهر مى‌ماند و وقتى صبح مى‌شد، خانواده و گوسفندانش را به مكان اوّل بيرون مى‌برد.
و اسم الجهني عبد الرحمن بن أنيس الأنصاري‏
و نام جهنّى، «عبد الرّحمن بن انيس انصارى» است.
وَ رَوَى أَبُو نُعَيْمٍ فِي كِتَابِ الصِّيَامِ وَ الْقِيَامِ بِإِسْنَادِهِ‏
نيز «ابو نعيم» در كتاب «الصّيام و القيام» به سند خود نقل كرده است:
أَنَّ النَّبِيَّ ص كَانَ يَرُشُّ عَلَى أَهْلِهِ الْمَاءَ لَيْلَةَ ثَلَاثٍ وَ عِشْرِينَ يَعْنِي مِنْ شَهْرِ رَمَضَانَ‏
«رسول خدا-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم-در شب بيست و سوّم ماه رمضان [براى بيدار ماندن]افراد خانواده خود، به روى آن‌ها آب مى‌پاشيد.»

افزودن دیدگاه جدید