نکته هایی از تفسیر نور: تهجّد و نماز شب
۲۳ مهر ۱۴۰۵ 0 معارف(1)«هَجود»، به معنای خوابیدن است و «تَهجّد»، به معنای برطرف کردن خواب با عبادت می باشد.
نماز شب از نمازهای بسیار با فضیلت است و در سوره های مزّمل و مدّثر آمده است: «قم الّیل الاّ قلیلاً» در روایات بیش از 30 فضیلت برای نماز شب برشمرده شده است که به برخی از فضایل آن اشاره می شود:
* تمام انبیا نماز شب داشتند. نماز شب، رمز سلامتی بدن و روشنایی قبر است. نماز شب، در اخلاق، رزق، برطرف شدن اندوه، ادای دین و نور چشم مؤثّر است.(2)
* نماز شب، گناه روز را محو می کند و نور قیامت است.(3)
* امام صادق علیه السلام می فرماید: پاداش نماز شب آن قدر زیاد است که خداوند می فرماید: «فلاتعلم نفس ما اُخفی لهم من قُرّه اَعین جزاء بما کانوا یعملون»(4) هیچ کس پاداشی را که برای آنان در نظر گرفته شده نمی داند.(5)
* امام صادق علیه السلام می فرماید: شرف مؤمن، نماز شب است و عزّتش، آزار واذیّت نکردن مردم.
* ابوذر کنار کعبه مردم را نصیحت می کرد که برای وحشت و تنهایی قبر، در دل شب دو رکعت نماز بخوانید.
* درمانده کسی است که از نماز شب محروم باشد.
* بهترین شما کسی است که اطعام کند، سلام را آشکارا بدهد و هنگامی که مردم در خوابند، نماز بخواند.
سه چیز بر پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله واجب بود و بر دیگران مستحبّ: نماز شب، مسواک و سحرخیزی.(6)
در کلمه ی «مقاماً» عظمت نهفته است (به خاطر تنوین) و در روایات آمده که «مقام محمود» همان شفاعت است.(7)
حضرت علی علیه السلام می فرماید: گناهان و اعمال و رفتار بد انسان، موجب محرومیّت او از نماز شب می شود.(8)
خداوند به تمام قطعات زمان سوگند یاد کرده است. مثلاً: «والفجر»(9)، «والصبح»(10)،«والنهار»(11)، «والعصر»؛ اما به سحر سه بار سوگند یاد شده است: «والیل اذا یسر»(12)، «والیل اذا عَسعَس»(13)، «والیل اذ اَدبر»(14) یعنی سوگند به شب هنگام تمام شدنش. و درباره ی استغفار در سحر دو آیه آمده است: «وبالاسحار هم یستغفرون»(15)، «المستغفرین بالاسحار»(16)
پینوشتها
- ۱-ذیل آیه 79 سوره اسراء.
- ۲- سفینه البحار.
- ۳-بحار، ج 84، ص 140.
- ۴-سجده، 17.
- ۵-تفسیر مجمع البیان.
- ۶-تفسیر فرقان.
- ۷-تفسیر نورالثقلین.
- ۸-بحار، ج 87، ص 145.
- ۹-فجر، 1.
- ۱۰-مدّثر، 34.
- ۱۱-شمس، 3.
- ۱۲-فجر، 4.
- ۱۳-تکویر، 17.
- ۱۴-مدّثر، 33.
- ۱۵-ذاریات، 18.
- ۱۶-آل عمران، 17.
- منبع: 400 نکته از تفسیر نور/ تهیه و تدوین عباس بابائیان. مشخصات نشر : تهران: مرکز فرهنگی درس هایی از قرآن، 1388.








