دعای قرآنی: دل های بی کینه

 در فرهنگ قرآنی، از دو گروه با بزرگی و تکریم یاد شده است:

یکی مهاجران، دیگری انصار. مهاجران به دلیل پیش قدم بودن در ایمان و مسلمانی و سابقه دین خدا، جایگاه والایی دارند و چون در راه ایمانشان هجرت کردند و از مکه به مدینه رفتند، مورد احترام اند. انصار، به دلیل آنکه آغوش خود را به روی مسلمانان مهاجر گشودند و از آنها در برابر حمله های کفّار قریش دفاع کردند، شایسته تجلیل اند. در سوره ممتحنه، از هر دو گروه یاد شده و تلاشو ایمان و هجرت و پناه دهی و حمایت و یاری آنها، مورد تقدیر قرار گرفته است.(1)

 این آیه، از زبان مسلمانانی است که پس از مهاجرین آمدند و به دین حق پیوستند و دو خواسته مهم مطرح کرده اند: 

 1. آمرزش برای خود و مسلمانان پیشتاز و باسابقه؛

 2. پاک بودن دل ها از کینه و دشمنی نسبت به مؤمنان. در خواسته اول، بر جایگاه پیشکسوتان و حق تقدّم مسلمانان اولیه، و در خواسته دوم، بر پاکی دل ها از کینه و بدخواهی، (2)تأکید شده است.

 دل بی کینه نسبت به مردم و اهل ایمان، از نعمت های الهی است. یکی از ویژگی های اهل بهشت، این است که نسبت به هم کینه و حسد و بدخواهی ندارند. در حدیثی از امام علی (ع) آمده است: «الغِلُّ بَذرُ الشّرِّ»(3)؛ «کینه و بدخواهی، بذر شرّ و بدی است».

تا زمانی که دل ها نسبت به هم کینه دارند، صلح وصفا از جامعه رخت برمی بندد، همکاری ها کاهش می یابد و شیطان برای جنگ افروزی و ایجاد تفرقه، فرصت مناسبی پیدا می کند. 

 برعکس، اگر انسان، از کسی کینه ای در دل نگه ندارد و گذشت داشته باشد، روابط مردم صمیمانه می شود و راه بر رخنه شیطان صفتان و تفرقه افکنان بسته می شود. 

 در اقلیم محبّت جز صفا نیست

در آن وادی به جز نور خدا نیست 

 فقط لبخند مهر است و محبّت 

 دگر کین توزی و جور و جفا نیست